File 02 - Βιβλίον Πρακτικών Επιτροπείας ΕΖΘ τ. 2

Το κατάστιχο είναι βιβλίο πρακτικών Επιτροπείας Ελευθέρας Ζώνης Θεσσαλονίκης των ετών 1925, 1926, 1927. Ξεκινάει από την συνεδρία 119 στις 15 Οκτωβρίου του 1925 έως και την συνεδρία 201 στις 12 Ιανουαρίου του 1927.
Ως μία γενικότερη όψη, οι συνεδρίες αναφέρονται στα: εγκαίνια της ΕΖΘ, προσλήψεις προσωπικού-υπαλλήλων, έργα, εμπορεύματα, αποθήκες, διοικητικά ζητήματα, τιμολόγια και αποζημιώσεις, δημοπρασίες, οικονομικά ζητήματα, υπογραφή συμφωνιών και ζήτημα φορτοεκφορτώσεων. Συγκεκριμένα:
1) Συνεδρία 119 – 15 Οκτωβρίου 1925
Συνεδρία υπό την παρουσία του κ. Προέδρου Στ. Γρηγοριάδου και παρόντες τους κυρίους Γεωργοκόπουλο, Μαυρογορδάτο, Σαράτση, Δημητρίου, Καραβίδα, Άματας, Λαζαρίδης. Αναφορά στα εγκαίνια της ΕΖΘ με διάφορα τηλεγραφήματα και προσκλήσεις σε εμπορικές εταιρείες. Προφορική αίτηση και παραχώρηση αποθηκών για αποθήκευση εμπορευμάτων καθώς επίσης τέθηκε θέμα συζήτησης η διαδικασία του Τελωνείου ΕΖΘ για την παράδοση εμπορευμάτων. Απαλλαγή εξαγωγικού δασμού και καθορισμός ενοικίων για τις αποθήκες. Τέλος, γίνεται παρουσίαση ολικού προγράμματος ΕΖΘ.
2) Συνεδρία 120 – 16 Οκτωβρίου 1925
Έγκριση ανάληψης εργολαβίας της Κομιστικής Υπηρεσίας. Ο κ. Δίγκας ζητάει από τον Ελή Μοδιάνο να δοθεί παράταση εκκένωσης του από την Ελ. Ζώνη. Ύστερα από συζήτηση η εκπροσωπεία αποφασίζει χορήγηση παράτασης 1 μήνα για την πλήρη εκκένωση του. Κατεδάφιση ακινήτων Πιζάρη και χορήγηση της αποζημίωσης του.
3) Συνεδρία 121 – 17 Οκτωβρίου 1925
Ζήτημα σιδηροδρομικού σταθμού. Υπογραφή συμφωνίας για δαπάνη σχετικά με τη μεταφορά εμπορευμάτων. Τηλεγράφημα προξένου Μασσαλίας για άνοιγμα της πίστωσης. Η εκπροσωπεία ανοίγει την πίστωση ύστερα από τηλεφώνημα του προξένου για επιβεβαίωση του τηλεγραφήματος. Καθορισμός κομίστρου για τα εμπορεύματα σύμφωνα με το είδος την εργασία, το βάρος, κτλ.
4) Στις 18 Οκτωβρίου 1925 γίνεται η επισημοποίηση της τελετής εγκαινίων της ΕΖΘ. Παρευρέθηκαν υπουργοί Εξωτερικού, Οικονομικών και Εθνικής Οικονομίας, Δήμαρχος Θεσσαλονίκης, Επιτροπή της Ζώνης, Διευθυντής Αστυνομίας, Μητροπολίτης Γεννάδιας, Γενικός Διευθυντής, Δήμαρχος, Διευθυντής Σώματος Στρατού, Πρόεδρος, κ.α. Ο πρόεδρος του Οργανισμού Στ. Γρηγοριάδης εξεφώνησε λόγο και κατέληξε στη λειτουργία της Ζώνης. (Εμπεριέχονται άρθρα, διατάγματα). Έπειτα προχώρησε σε λόγο Υπουργός Οικονομικών.
5) Στις 18 Οκτωβρίου 1925 γίνεται σύσκεψη Επιτροπής Ελευθέρας Ζώνης με τον Υπουργό Οικονομικών κ. Κοφινά, τον Πρόεδρο και τον Αντιπρόεδρο. Ο κ. Κοφινάς ανήκει και συμμετέχει πλέον στις συσκέψεις της ΕΖΘ ως Υπουργός Οικονομικών. Γίνονται συζητήσεις για έργα, εμπορεύματα, μελέτες καθώς και για τις αποθήκες της ΕΖΘ. Επί των εγκαινίων φωταγωγήθηκε ο Λευκός Πύργος και η πόλη της Θεσσαλονίκης.
6) Συνεδρία 122 – 21 Οκτωβρίου 1925
Με την έναρξη λειτουργίας της Ζώνης έρχονται στην επιφάνεια ζητήματα για συζήτηση όπως: παραλαβή εμπορευμάτων, πρόσληψη του κ. Μπάγια ως βοηθό γραμματέα.
7) Συνεδρία 123 – 24 Οκτωβρίου 1925
Ο δημοσιογράφος κ. Σεφενδόνης ζητάει συνδρομή για την έκδοση του Μακεδονικού Ημερολογίου για την ΕΖΘ. Η τεχνική υπηρεσία αποφασίζει για την πρόσληψη του κ. Μάρκου ως λογιστή του τμήματος Εμπορευμάτων καθώς και για την προμήθεια σιδηροδρομικών γραμμών. Στη συνέχεια κατά τη λειτουργία της Ζώνης τίθενται ζητήματα για εκκένωση των αποθηκών σιδηροδρομικής φύσεως καθώς και την εκλογή 10 φυλάκων για την περιοχή της ΕΖΘ.
8) Συνεδρία 125 – 126 – 127
Ανάληψη έργων από εργολάβο, βιομηχανικές αποζημιώσεις για την απόλυση αποθηκάριων και στη συνέχεια πρόσληψη βοηθών για την Κομιστική Υπηρεσία. Διαταγή απαλλαγής του εξαγωγικού τέλους καθώς και συγκέντρωση αποθηκών και εμπορευμάτων. Ακόμη κατασκευή φυλακίου – ελεγκτηρίου και συζήτηση ζητημάτων σχετικά με τη σχέση Τελωνείου – Ελευθέρα Ζώνη. Ζητήματα της Κομιστικής Υπηρεσίας για τις αποθήκες, τα εμπορεύματα και τις αποζημιώσεις.
9) Συνεδρία 128
Τιμολόγια και πληρωμή οφειλών για τις αποθήκες και των αφικνούμενων εμπορευμάτων. Ζητήματα Κομιστικής Υπηρεσίας, έγγραφα και συμβάσεις εργολάβων, εγκρίσεις και προϋπολογισμός έργων. Τέλος ζητήματα και αποφάσεις για την ημεραργία φορτηγίδων καθώς και τεχνικά ζητήματα για την κατασκευή δευτέρου ορόφου αποθηκών στην προκυμαία.
10) Συνεδρία 129
Ζητήματα για τη δημοπρασία φορτοεκφορτώσεων, έγγραφα για τη λειτουργία της Ζώνης με αποφάσεις για τις φορτώσεις και τους φορτωτούς. Δημοπρασίες αποθηκών κατά την επισκευή σιδηροδρόμων, εκλογή β΄ Αντιπροέδρου (ψήφοι Βαρλαμίδης – Μαυρογορδάτος), εκλογή Αναπληρ. Μελ. Εκτελ. Επιτροπής (Μόλχος – Ακάτας). Ζητήματα απαλλοτριώσεων στο χώρο της ΕΖ, συνεδρίες για το κυκλίδωμα του Τελωνείου και τέλος ζητήματα της Κομιστικής Υπηρεσίας για εμπορεύματα σε βαγόνι, εκφόρτωση βαγονιών, σιδήρων και βαρελιών. Στην πορεία παίρνεται απόφαση για την προμήθεια παιάνθρακα για θέρμανση των γραφείων.
11) Συνέδρια 131 – 132
Συζητήσεις για εκτέλεση έργων στο Δυτικό τμήμα της Ζώνης, πρόσληψη κατάλληλου μηχανικού κ. Κατσουλίδης, απαλλοτριώσεις και κατασκευής δεύτερης αποβάθρου σιδ/μων. Αποφασίζεται προϋπολογισμός για την Τεχνική Υπηρεσία και εγκρίνεται η μελέτη της εργολαβίας Οικος Ρελλα και Ανεψιός για το υπόστεγο αποθήκης.
12) Στις 5 Δεκεμβρίου του 1925 παίρνονται αποφάσεις από ΕΖ Εκτελεστική Επιτροπή πριν την έναρξη λειτουργίας της να τροποποιηθεί το Ν. Δ. Έπειτα γίνεται εκλογή βοηθών λογιστών στο τμήμα εμπορευμάτων. Τέλος, γίνεται έναρξη εργασιών στην αποθήκη Σίδες και δημοπρασία για φορτοεκφορτώσεις.
13) Συνεδρία 133 – 134 – 135
Έγγραφο Υπουργού Οικονομικών προς την Κομιστική Υπηρεσία για την ακύρωση εργολαβίας και πρόσληψη αρμόδιων εργατών. Εγκρίνεται η τοποθέτηση θερμάστρων. Αποφάσεις για την εταιρία Λιμένος για τους φύλακες και παραχώρηση κατοικίας. Έπειτα, εκκένωση αποθηκών και συζητήσεις για τη χορήγηση του 13ου μισθού. Υποβολή στατιστικής έκθεσης για την έναρξη της λειτουργίας της Ζώνης, καθώς και συζήτηση του ζητήματος απαλλοτριώσεων.
14) Συνεδρία 137 – 138 – 139 – 140
Υποβολή παραίτησης Μαυρογορδάτου από μέλος της επιτροπής. Απαλλοτριώσεις γηπέδων σιδηροδρόμων και απόφαση για ίδρυση κτηνιατρικού σταθμού. Στη συνεδρία 138 εμπεριέχονται αναλυτικά τα έξοδα εγκαινίων της ΕΖΘ. Στη συνέχεια, υπάρχει αναλυτικός προϋπολογισμός Οικ. Διάχ. ΕΖΘ έσοδα – έξοδα του οργανισμού κατά την περίοδο 1925 – 1926.
15) Συνεδρία 144 – 19 Φεβρουαρίου 1926
Ανάλυση εξόδων Δεκεμβρίου 1925 και Ιανουαρίου 1926. Εγκρίσεις για υγειονομικές αποθήκες, αποθήκες οίνου και οινοπνέυματος, επισκευές απαλλοτ. Αποθηκών, αποθήκη Τόρρες, κ.α.
16) Συνεδρία 146 – 147
Περιλαμβάνεται τιμολόγιο Κομιστικών Δικαιωμάτων ΕΖΘ και πραγματοποιείται δημοπρασία για την ανέγερση μεταλλικών υποστέγων. Στις 10 Απριλίου του 1926 τίθενται ζητήματα κατασκευών και προμηθειών.
17) Συνεδρία 155 – 157 – 158
Οικονομικά ζητήματα, έξοδα ταξιδιών, απαλλοτριώσεων και εκμισθώσεων. Περιέχεται σχεδιάγραμμα αναλυτικό προϋπολογισμού εσόδων – εξόδων (έργα, δαπάνες, δάνεια κτλ.). Τέλος, ζητήματα κομίστρων των εμπορευμάτων για τα οποία περιέχεται ειδικό και γενικό τιμολόγιο.
18) Συνεδρία 161 – 162
Δεδομένα Εσωτερικής Υπηρεσίας (Διεύθυνσης, Γραμματείας, τμήμα Εμπορευμάτων και Τελών, τμήμα Λογιστηρίου, κτλ.), Εξωτερικής Υπηρεσίας (τμήμα εκφορτώσεων, ανταλλάγματος, Κομιστική Υπηρεσία, κτλ.). Θέματα για υποδιευθυντή, υποβολή τιμολογίων αποθηκών, επιστολή Κομιστικής Υπηρεσίας, αιτήματα εμπορικού συλλόγου.
19) Συνεδρία 164 – 165
Στατιστική κίνησης εμπορευμάτων θαλάσσιων και σιδηροδρομικών εισαγωγής σιδήρου κ.α. Αναφορικά με τη μελέτη εκτέλεσης λιμενικών έργων υπήρξε θετική συμφωνία για τις διατάξεις του νόμου.
20) Συνεδρία 167 – 168 – 169 – 170 – 171 – 172 – 173
Ανάγνωση σημειώματος για έργα Δυτικού τμήματος, εισηγήσεις ζητημάτων για άδεια προσωπικού, ζημιές από βροχές, αποθηκεύσεις. Οικονομικά ζητήματα ΕΖΘ, απαλλοτριώσεις και ζήτημα αδειοδοσίας Στάβλων. Ζητήματα Ανατολικής προβλήτας σχετικά με το χώρο και την εκβάνθυνσή του. Ακόμη τίθεται θέμα προϋπολογισμού του μηχανικού κ. Κοκάλη, τα ενοίκια Μονοπωλίων, εγκρίσεις Στάβλων και το θέμα μισθοδοσίας του γραμματέα του τμήματος Στατιστικής. Στις 21 Ιουλίου του 1926 εγκρίνονται τα έξοδα του μήνα Ιουνίου και έπειτα γίνονται συζητήσεις με θέμα την οικονομία ΕΖΘ.
21) Στις 18 Αυγούστου του 1926 στη συνεδρία 174 τίθεται θέμα: Ελληνοσερβικά. Υπογραφή συμφωνίας Σερβία – Ελλάδα Ελευθέρα Ζώνη για το εμπόριο της Θεσσαλονίκης. Ακολουθεί λόγος Προέδρου και τηλεγράφημα (συνεδρία 175) για Ελληνοσερβικά.
22) Συνεδρία 177
Παράταση προθεσμίας αποπληρωμής οφειλών της Οικοδομικής Εταιρίας Καδ/μος. Στις 4 Σεπτεμβρίου του 1926 καταβάλλονται στατιστικοί πίνακες εισαγωγών – εξαγωγών των εμπορευμάτων, μήνα Ιουνίου – Ιουλίου.
23) Στις 8 Σεπτεμβρίου 1926 στη συνεδρία 178, ο Προεδρος Στ. Γρηγοριάδης εξηγεί το λόγο που βρέθηκε στην Αθήνα και αναφέρεται στην ενημέρωση που έκανε στη νέα κυβέρνηση για την Ελληνοσερβική συμφωνία ΕΖΘ. Τίθενται ζητήματα για τελωνειακά θέματα με εμπορεύματα, ζημιές της προκυμαίας, καταστροφή πλαστίγγων και άχρηστων τσιμέντων που αποθηκεύονται σε αποθήκες τις ΕΖΘ και την προμήθεια αδιάβροχων για το Τμήμα Σιδηροδρομικής Υπηρεσίας. Στη συνέχεια αναφέρονται ζητήματα εμπορευμάτων και μηχανισμού της Κομιστικής Υπηρεσίας, καθώς και γίνεται ανάθεση εργολάβων και ενοικίαση μηχανισμού. Στην πορεία των συνεδριών παίρνονται αποφάσεις για την έκδοση αντίγραφων πιστοποιητικών υπαλλήλων, καθώς επίσης και πρόσληψης μία ημερομισθίου δακτυλογράφου για τη σύνταξη τηλεγραφημάτων.
24) Συνεδρία 184
Λαμβάνονται αποφάσεις του υποδιευθυντή για το Ταμείο Συντάξεων και Τμήμα Αλληλοβοήθειας με σκοπό την εφαρμογή νόμων σύνταξης στους υπαλλήλους της ΕΖΘ.
25) Συνεδρία 185
Στις 11 Οκτωβρίου του 1926 ο Πρόεδρος Στ. Γρηγοριάδης λαμβάνει αποφάσεις για την εταιρία Γενικών Αποθηκών για παράταση συμβολαίου και ανοικοδόμηση των αποθηκών. Στις 19 Οκτωβρίου του 1926, παρουσιάζεται πρόγραμμα και οργανόγραμμα της Ζώνης ( συμβάσεις, έργα κτλ.).
26) Συνεδρία 187
Στις 20 Οκτωβρίου 1926, ο Πρόεδρος θέτει το θέμα για την παραίτηση του διευθυντή ΕΖ κ. Βαλσάμου.
27) Συνεδρία 188
Λαμβάνεται απόφαση για τη λειτουργία της Ζώνης με έγγραφο που ορίζει ο Υπουργός Οικονομικών την τελωνειακή αποταμίευση για τα εμπορεύματα και τα είδη. Ακόμη παρουσιάζονται τα έξοδα της Τεχνικής Υπηρεσίας και γίνεται αποδεκτή η παραίτηση του διευθυντή, ενώ στη συνέχεια πραγματοποιείται διαδικασία μυστικής ψηφοφορίας. Στην πορεία της συνεδρίας, οργανώνεται σχέδιο της Ζώνης για τις προσλήψεις υπαλλήλων – προσωπικού, μισθοδοσίας, αδειών. Στις 5 Νοεμβρίου του 1926, πραγματοποιείται Πρακτικό Μειοδοσίας αναλήψεως Κομιστικής Υπηρεσίας στην ΕΖ υπό την παρουσία του προέδρου για το ζήτημα είσπραξης υπερωριών. Έπειτα, αναφέρονται οικονομικά θέματα σχετικά με την τράπεζα Θεσσαλίας. Στις 6 Νοεμβρίου του 1926, πραγματοποιείται ανάγνωση εμπιστευτικού εγγράφου από τον πρόεδρο για το επεισόδιο Τζαφέρη.
28) Συνεδρία 190 – 10 Νοεμβρίου 1926
Ζήτημα πρόσληψης προσωπικού, θέμα μισθοδοσίας και σχετική απόφαση που ορίζει την προαγωγή υπαλλήλων. Πόρισμα του ζητήματος Σακελλαρίου Κανδυλάκη ύστερα από έρευνα. Στη συνέχεια, τίθεται ζήτημα της Κομιστικής Υπηρεσίας για την τράπεζα Θεσσαλίας (καταβολές και εγγυήσεις).
29) Συνεδρία 191 – 192 – 193
Ανάγνωση εγγράφου και την ασφάλεια κτιρίων εταιρίας Λιμένος, θέματα Κομιστικής Υπηρεσίας, πρόσληψη προσωπικού και παραμονή της θέσης του διευθυντή κενή. Στις 17 Νοεμβρίου του 1926, τίθεται ζήτημα καταβολής ενοικίων στη Ζώνη. Μετά από παρέμβαση του Νομικού Συμβουλίου του Δήμου για τις αποθήκες, δίνεται αποζημίωση στο βιομήχανο Γ. Γεόσο. Στη συνέχεια, η συνεδρία εξελίσσεται με το ζήτημα του αποθηκάριου Κανδυλάκη, τιμωρία για απόλυση και δωροδοκία και τελικές αποφάσεις για επαναφορά, σύμβαση κτλ. Ζήτημα British Mediterranean Lighteragi για τα προστεγάσματα μεταλλικών υποστέγων στην Ζώνη. Περιέχονται έγγραφα χρηματιστηρίου εμπορευμάτων, μισθώματα τραπεζών και ζητήματα μείωσης μισθωμάτων των αποθηκών στην ΕΖΘ των τραπεζών. Τέλος, πρόσληψη μόνιμου μηχανικού βοηθό προϊσταμένου της Τεχνικής Υπηρεσίας για τη σχεδίαση μελετών και σχεδίων.
30) Συνεδρία 194
Ζήτημα οπίου για τη διαμετακόμιση του, μεταξύ τηλεγραφήματος Υπουργού Οικονομικών – Προέδρου. Άδεια Αμερικανικής Κυβερνήσεως και συνεννόηση με τον Υπουργό Εξωτερικών. Λήψη πυροσβεστικών μέτρων στη Ζώνη για τον κίνδυνο πυρκαγιάς.
31) Συνεδρία 195
Αδικαιολόγητη καθυστέρηση οφειλών της εταιρίας μονοπωλίου για το ενοίκιο αποθηκών και την εκμίσθωσή τους.
32) Συνεδρία 196
Ζήτημα 13ου μισθού, ζήτημα φορτοεκφορτώσεων με εμπλοκή του Ναυτικού επιμελητηρίου, του Διοικητικού Συμβουλίου και της Επιτροπής της Ζώνης. Ακόμη, τίθεται θέμα για τα ενοίκια αποθηκών, των υπολογισμό εισπράξεων, ενοίκια βιομηχανικών εγκαταστάσεων, ενοίκια γενικών αποθηκών, ενοίκια εισερχομένων βαγονιών. Διαφορά μεταξύ Σ.Ε.Κ. και ΕΖΘ και έγκριση δαπάνης ετήσιου δελτίου ΕΖΘ. Παρουσίαση εξόδων μήνα Οκτωβρίου και στη συνέχεια, ζήτημα για την ενοικίαση καφενείου στη Ζώνη.
33) Συνεδρία 198 – 29 Δεκεμβρίου 1926
Λήψη αποφάσεων ακινήτων της Ζώνης και ζητήματα εκφορτώσεων, είσπραξη εκμισθώσεων.
34) Συνεδρία 199 – 200
Στις 5 Ιανουαρίου του 1927, ο Υποδιευθυντής λαμβάνει μέτρα για την απουσία φυλάκων στο χώρο της Ζώνης.