Ο Edmond Bartissol (2 Ιανουαρίου 1841 – 23 Νοεμβρίου 1916) ήταν ένας αυτοδημιούργητος Γάλλος μηχανικός, επιχειρηματίας και πολιτικός, γνωστός για τη συμβολή του σε μεγάλα δημόσια έργα σε διεθνές επίπεδο και για την πολιτική του δραστηριότητα στη Γαλλία.

Γεννήθηκε στο Port-Vendres της περιοχής Pyrénées-Orientales, σε οικογένεια οικοδόμων. Παρά την έλλειψη επίσημης μηχανικής εκπαίδευσης, μέσω αυτοδιδασκαλίας και πρακτικής εμπειρίας, αναδείχθηκε σε εξέχοντα μηχανικό και επιχειρηματία.

Η καριέρα του ξεκίνησε το 1866, όταν εργάστηκε ως επόπτης έργων στη διάνοιξη της Διώρυγας του Σουέζ, υπό την καθοδήγηση του Ferdinand de Lesseps. Αυτή η εμπειρία του επέτρεψε να αποκτήσει πολύτιμες γνώσεις και επαφές στον τομέα των μεγάλων δημοσίων έργων.

Μετά την επιστροφή του στη Γαλλία το 1870, ο Bartissol συνεργάστηκε με τους Alexis Duparchy και Alexandre Lavalley για την ανάληψη σημαντικών έργων στην Πορτογαλία. Ανέλαβαν την κατασκευή σιδηροδρόμων, όπως ο σιδηρόδρομος του Beira Alta (1874), και λιμενικών έργων, όπως το λιμάνι του Leixões (1879–1892), συμβάλλοντας στην ανάπτυξη των μεταφορών και του εμπορίου στην Πορτογαλία.

Ο Bartissol επέκτεινε τις δραστηριότητές του στη Βραζιλία, όπου κατασκεύασε το λιμάνι του Recife/Pernambuco (1908–1913), ένα από τα μεγαλύτερα λιμάνια στον Ατλαντικό Ωκεανό. Επίσης, δραστηριοποιήθηκε στη Μοζαμβίκη, αναλαμβάνοντας συμβάσεις για την εκμετάλλευση ορυχείων, την αγροτική παραγωγή και την εκμετάλλευση λιμενικών έργων, μέσω εταιρειών όπως η Compagnie d'Inhambane, η Compagnie du Sud-Est Africain και η Compagnie du Zambèze.

Επιπλέον, επένδυσε σε διάφορους τομείς, όπως η παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, ιδρύοντας εργοστάσια στο Perpignan και στη Vinça, καθώς και την εταιρεία Hydroélectrique du Roussillon το 1901. Επίσης, ίδρυσε εργοστάσιο παραγωγής τσιγαρόχαρτου με την επωνυμία Suez (1893) και την εταιρεία παραγωγής απεριτίφ Banyuls-Bartissol (1904).

Στα 1887, ο Bartissol απέκτησε το δικαίωμα κατασκευής του λιμανιού της Θεσσαλονίκης, υπογράφοντας σύμβαση με το Οθωμανικό Δημόσιο. Για να χρηματοδοτήσει τη δραστηριότητά του, ίδρυσε το 1897 τη Société de construction ottomane du port de Thessalonique, αναλαμβάνοντας την κατασκευή και εκμετάλλευση του λιμανιού. Η εταιρεία αυτή, αργότερα μετονομασμένη σε Société ottomane d’exploitation du port de Salonique, διαχειρίστηκε το λιμάνι για πολλές δεκαετίες, συμβάλλοντας στην οικονομική ανάπτυξη της περιοχής.

Ο Bartissol ασχολήθηκε και με την πολιτική. Διετέλεσε δήμαρχος του Fleury-Mérogis και μέλος του Γαλλικού Κοινοβουλίου, εκπροσωπώντας αρχικά την επαρχία Pyrénées-Orientales (1889–1893) και στη συνέχεια την Aude (1902–1910). Πολιτεύθηκε αρχικά με τους Μετριοπαθείς και αργότερα με τους Δημοκρατικούς Ρεπουμπλικάνους, συμβάλλοντας στη διαμόρφωση της γαλλικής πολιτικής σκηνής της εποχής.

Ο Bartissol ήταν γνωστός για την επιχειρηματική του διορατικότητα, την ικανότητά του να αναλαμβάνει μεγάλα έργα σε διεθνές επίπεδο και την προώθηση της γαλλικής τεχνογνωσίας στο εξωτερικό. Η δράση του άφησε σημαντική κληρονομιά στα δημόσια έργα και την οικονομική ανάπτυξη τόσο στη Γαλλία όσο και σε άλλες χώρες.

Η Γαλλική Εταιρεία Εκμεταλλεύσεως Λιμένος Θεσσαλονίκης ιδρύθηκε το 1896 μετά από σύμβαση που υπογράφηκε στις 8/20 Ιουλίου 1896 μεταξύ του Οθωμανικού Δημοσίου και του Γάλλου μηχανικού Edmond Bartissol. Αρχικά ονομάστηκε Société de construction ottomane du port de Thessalonique και είχε ως σκοπό την κατασκευή και λειτουργία του λιμανιού, των αποβάθρων και των αποθηκών της Θεσσαλονίκης.

Το 1897, ο Bartissol σύστησε την εταιρεία με έδρα την Κωνσταντινούπολη. Ο ανιψιός του, Jules Robert, διορίστηκε ως πληρεξούσιος για την εκτέλεση των έργων και ανέλαβε την πλήρη ευθύνη των κατασκευών, με τη βοήθεια του νεαρού μηχανικού Marcel Pouard.

Οι κύριες εργασίες ξεκίνησαν το 1900 και ολοκληρώθηκαν το 1904, περιλαμβάνοντας την κατασκευή δύο προβλητών, αποθηκών συνολικής επιφάνειας 8.000 τ.μ., σιλό, τελωνείου και άλλων λιμενικών εγκαταστάσεων. Το λιμάνι σχεδιάστηκε με πρότυπο αυτό της Μασσαλίας και αποτέλεσε σημαντικό κέντρο εμπορίου στην Οθωμανική Αυτοκρατορία.

Το 1905, η εταιρεία μετονομάστηκε σε Société ottomane d’exploitation du port de Salonique και απέκτησε το προνόμιο της εκμετάλλευσης του λιμανιού για 40 χρόνια. Συνεργάστηκε με το γραφείο Hennebique για την υλοποίηση έργων, όπως η διαπλάτυνση της προκυμαίας και η κατασκευή πλωτών κιβωτίων από σκυρόδεμα.

Μετά τους Βαλκανικούς Πολέμους και την ενσωμάτωση της Θεσσαλονίκης στην Ελλάδα, η εταιρεία συνέχισε να λειτουργεί υπό το νέο καθεστώς. Το 1928, μετατράπηκε σε εταιρεία γαλλικού δικαίου με την επωνυμία Société franco-hellène d'exploitation du port de Salonique.

Το 1930, η ελληνική κυβέρνηση, επιδιώκοντας τον εκσυγχρονισμό του λιμανιού, ίδρυσε το Λιμενικό Ταμείο Θεσσαλονίκης (ΛΤΘ) και εκμίσθωσε το προνόμιο της εκμετάλλευσης από τη Γαλλική Εταιρεία μέχρι τη λήξη του το 1944. Η εταιρεία συνέχισε να εμπλέκεται στα λιμενικά έργα, συμμετέχοντας σε κοινοπραξίες για την εκπόνηση νέων μελετών.

Η Γαλλική Εταιρεία Εκμεταλλεύσεως Λιμένος Θεσσαλονίκης τερμάτισε τη δραστηριότητά της το 1956, όταν καταβλήθηκε η τελευταία δόση των υποχρεώσεων προς αυτήν και πραγματοποιήθηκε η εκκαθάρισή της.